Tản bút: Ngày mưa nhớ… bánh xèo

Ngày đăng :21-07-2017


Bánh xèo được chế biến từ nguyên liệu là gạo, ngâm cách đêm hay cách buổi rồi xay nhuyễn thành bột nước đem đổ (còn gọi là đúc) trên chiếc khuôn tròn làm bằng sắt cạn đáy, được thoa đều một lớp dầu thực vật hoặc mỡ heo nóng tới. Cái tên bánh có lẽ được danh từ hóa từ thanh âm xèo xèo phát ra ở công đoạn cho muỗng bột nước vào dầu mỡ nóng cũng nên!



Bánh xèo, món ăn khiến ngày mưa của bạn thêm thú vị. (ảnh: internet)

 

Bánh xèo thường có hai loại, bánh xèo vỏ và bánh xèo thịt. Bánh xèo vỏ là bánh không có nhân. Bánh xèo thịt là bánh có nhân, rất phong phú gồm thịt (heo, bò), tôm đất, nấm, trứng… kèm thêm giá đậu xanh. Định danh “bánh xèo thịt”, đồng nghĩa bánh có nhân nhưng không nhất thiết nhân ấy phải là thịt, vì bánh xèo dành cho người ăn chay vẫn gọi bánh xèo thịt.
Người dân quê tôi ngày trước thường đúc bánh xèo vào ngày mưa dầm tháng rét, lý do trước hết đó là ngày nhàn rỗi, nhất là với phụ nữ. Chiều hôm trước, mẹ chọn gạo mới vo sạch, ngâm qua đêm rồi bảo đứa con lớn sang nhà hàng xóm có cối đá xay nhờ. Áo mưa che chắn, đường hẹp trơn trượt, “tay xách nách mang”, chân bám đường cho khỏi ngã. Mẹ ra chợ mua thêm nguyên liệu không thể thiếu là thịt heo ba chỉ. Rau ăn sống gồm: cải xanh, rau mùi thì hái từ vườn nhà; giá búp được ủ từ mấy hôm trước. Cha đội mưa lần giở đó, dẹp đơm ngoài đồng tự đêm qua. Chị đội mưa ra sau vườn hái nấm… Chính bởi công phu và thời gian chuẩn bị mà bữa bánh xèo như ngon hơn.
Bên những bếp than hồng đặt giữa nền gian bếp, đôi tay mẹ thoăn thoắt cho ra những chiếc bánh nóng hổi xếp thành chồng trên chiếc mâm tròn lót lá chuối. Mùi bánh thơm lừng, mùi khói từ thức nấu tỏa ra tràn ngập không gian nhỏ hẹp. Đàn con nhỏ háu ăn chum hum vây tròn bên cạnh, mắt hau háu nhìn vào từng chiếc bánh chín rời khuôn đợi đến phần càng làm ấm hẳn gian nhà, mặc cho ngoài trời rả rích mưa tuôn và lay phay gió rét.
Bữa bánh xèo ngon còn phải nhờ món nước chấm. Nhất thiết phải là mắm nêm làm từ cá cơm nguyên chất ủ chín lâu ngày nhuyễn cả thịt xương, hay phải là nước mắm nhỉ nguyên chất chiết ra từ nguyên liệu cá cơm ấy rồi cho vào một ít ớt hiểm, vài củ tỏi giã nhỏ, vắt chanh khuấy đều. Cái thú ăn bánh xèo còn ở chỗ cách ăn. Không đợi được lên mâm bát mới ngon mà cứ quây quần quanh bếp lửa, từng chiếc nóng hổi vừa rời khuôn cho vào chén, chan nước chấm vừa đủ ăn ngay, vừa ăn vừa xuýt xoa bởi vị cay nơi đầu lưỡi, vị béo của dầu mỡ, vị ngon ngọt đậm của tôm, nấm, giá đậu theo từng miếng bánh mà cảm thấu.
Bánh xèo vẫn thường được cuốn với bánh tráng gạo cùng rau sống. Có phải ăn như thế mới đúng phong cách, mới hợp gu ẩm thực hay giúp cho dạ dày chóng đầy mà bây giờ vẫn lưu giữ. Người xa quê mang theo món bánh xèo làm kế mưu sinh vẫn bày biểu thực khách không cùng quê cách ăn như vậy. Với cánh đàn ông, họ còn thưởng thức bánh cùng li rượu Bàu Đá nhâm nhi. Là cách thưởng thức hương vị đồng quê mộc mạc! Câu chuyện xóm làng, mùa màng, đồng bãi như được nở hoa, cất cánh từ đó.
Khi đúc bánh xèo, người ta luôn dành phần cho hàng xóm, mỗi nhà mươi lá. Có lẽ, phần vì cái âm thanh phát ra, mùi khói thơm lan tỏa không thể “giấu” vào đâu được và cả nét đẹp văn hóa giao tiếp truyền đời không phải cao siêu lý giải nhưng đã ăn sâu vào máu thịt mỗi người.
Tuy món bánh xèo dân dã ngày nay được bày bán mọi lúc mọi nơi, bột bánh xèo được đóng bì rất sẵn, chỉ cần mua về pha chế theo hướng dẫn là được, lại phong phú về chất liệu làm ra nhưng cứ mỗi độ mưa dầm, gió rét trong nỗi nhớ về tuổi thơ đều có chiếc bánh xèo từ tay mẹ.

 

Bánh xèo, món ăn khiến ngày mưa của bạn thêm thú vị. (ảnh: internet)

 

Bánh xèo thường có hai loại, bánh xèo vỏ và bánh xèo thịt. Bánh xèo vỏ là bánh không có nhân. Bánh xèo thịt là bánh có nhân, rất phong phú gồm thịt (heo, bò), tôm đất, nấm, trứng… kèm thêm giá đậu xanh. Định danh “bánh xèo thịt”, đồng nghĩa bánh có nhân nhưng không nhất thiết nhân ấy phải là thịt, vì bánh xèo dành cho người ăn chay vẫn gọi bánh xèo thịt.

Người dân quê tôi ngày trước thường đúc bánh xèo vào ngày mưa dầm tháng rét, lý do trước hết đó là ngày nhàn rỗi, nhất là với phụ nữ. Chiều hôm trước, mẹ chọn gạo mới vo sạch, ngâm qua đêm rồi bảo đứa con lớn sang nhà hàng xóm có cối đá xay nhờ. Áo mưa che chắn, đường hẹp trơn trượt, “tay xách nách mang”, chân bám đường cho khỏi ngã. Mẹ ra chợ mua thêm nguyên liệu không thể thiếu là thịt heo ba chỉ. Rau ăn sống gồm: cải xanh, rau mùi thì hái từ vườn nhà; giá búp được ủ từ mấy hôm trước. Cha đội mưa lần giở đó, dẹp đơm ngoài đồng tự đêm qua. Chị đội mưa ra sau vườn hái nấm… Chính bởi công phu và thời gian chuẩn bị mà bữa bánh xèo như ngon hơn.

Bên những bếp than hồng đặt giữa nền gian bếp, đôi tay mẹ thoăn thoắt cho ra những chiếc bánh nóng hổi xếp thành chồng trên chiếc mâm tròn lót lá chuối. Mùi bánh thơm lừng, mùi khói từ thức nấu tỏa ra tràn ngập không gian nhỏ hẹp. Đàn con nhỏ háu ăn chum hum vây tròn bên cạnh, mắt hau háu nhìn vào từng chiếc bánh chín rời khuôn đợi đến phần càng làm ấm hẳn gian nhà, mặc cho ngoài trời rả rích mưa tuôn và lay phay gió rét.

Bữa bánh xèo ngon còn phải nhờ món nước chấm. Nhất thiết phải là mắm nêm làm từ cá cơm nguyên chất ủ chín lâu ngày nhuyễn cả thịt xương, hay phải là nước mắm nhỉ nguyên chất chiết ra từ nguyên liệu cá cơm ấy rồi cho vào một ít ớt hiểm, vài củ tỏi giã nhỏ, vắt chanh khuấy đều. Cái thú ăn bánh xèo còn ở chỗ cách ăn. Không đợi được lên mâm bát mới ngon mà cứ quây quần quanh bếp lửa, từng chiếc nóng hổi vừa rời khuôn cho vào chén, chan nước chấm vừa đủ ăn ngay, vừa ăn vừa xuýt xoa bởi vị cay nơi đầu lưỡi, vị béo của dầu mỡ, vị ngon ngọt đậm của tôm, nấm, giá đậu theo từng miếng bánh mà cảm thấu.

Bánh xèo vẫn thường được cuốn với bánh tráng gạo cùng rau sống. Có phải ăn như thế mới đúng phong cách, mới hợp gu ẩm thực hay giúp cho dạ dày chóng đầy mà bây giờ vẫn lưu giữ. Người xa quê mang theo món bánh xèo làm kế mưu sinh vẫn bày biểu thực khách không cùng quê cách ăn như vậy. Với cánh đàn ông, họ còn thưởng thức bánh cùng li rượu Bàu Đá nhâm nhi. Là cách thưởng thức hương vị đồng quê mộc mạc! Câu chuyện xóm làng, mùa màng, đồng bãi như được nở hoa, cất cánh từ đó.

Khi đúc bánh xèo, người ta luôn dành phần cho hàng xóm, mỗi nhà mươi lá. Có lẽ, phần vì cái âm thanh phát ra, mùi khói thơm lan tỏa không thể “giấu” vào đâu được và cả nét đẹp văn hóa giao tiếp truyền đời không phải cao siêu lý giải nhưng đã ăn sâu vào máu thịt mỗi người.

Tuy món bánh xèo dân dã ngày nay được bày bán mọi lúc mọi nơi, bột bánh xèo được đóng bì rất sẵn, chỉ cần mua về pha chế theo hướng dẫn là được, lại phong phú về chất liệu làm ra nhưng cứ mỗi độ mưa dầm, gió rét trong nỗi nhớ về tuổi thơ đều có chiếc bánh xèo từ tay mẹ.

Đình Phê

Tác giả bài viết: Đình Phê
Nguồn: Tổng hợp
Thống kế truy cập
  • Đang truy cập: 1046
  • Tháng hiện tại: 347689
  • Tổng lượt truy cập: 25824494
 

Hinh gioi thieu
Lên đầu trang